به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روابط عمومی و امور بین الملل سازمان بهزیستی، نشست بررسی برنامههای تحولی مرکز توسعه کارآفرینی اشتغال و توانمندسازی سازمان بهزیستی کشور با حضور سید جواد حسینی رئیس سازمان و آرزو ذکاییفر رییس مرکز توسعه کارآفرینی اشتغال و توانمندسازی معاونان، کارشناسان و مشاوران این مرکز برگزار شد.
سید جواد حسینی، رئیس سازمان بهزیستی، در این جلسه با تشریح اهداف برگزاری نشستهای تخصصی با معاونتها و دفاتر ستادی گفت: هدف اصلی این جلسات، ایجاد تقریب ذهنی و شکلگیری ادراک مشترک میان مدیران، کارشناسان و بخشهای مختلف سازمان است. اگر در برنامهها و سیاستهای خود به فهم مشترک نرسیم طبیعتاً در اجرا با مشکل مواجه خواهیم شدچون انسانها بر اساس نوع اندیشه و ادراک خود عمل میکنند.
ایجاد ادراک مشترک افقی و عمودی در سازمان
وی با بیان اینکه ایجاد ادراک مشترک به صورت افقی و عمودی یکی دیگر از اهداف این جلسات است، اظهار کرد: در این نشستها علاوه بر ارائه برنامهها امکان بهرهگیری از دیدگاههای یکدیگر فراهم میشود و همین امر میتواند به بهینهسازی و ارتقای برنامههای سازمان کمک کند.
رئیس سازمان بهزیستی گفت: در حال حاضر بیشترین تحول را در سه حوزه مشاهده میکنم. نخست معاونت سلامت اجتماعی بهویژه در بخش خانواده، کودکان و نوجوانان، دوم حوزه مشارکتهای مردمی که با طراحی زیستبوم جامع مشارکت مبتنی بر ۱۲ راهبرد به نتایج ارزشمندی دست یافته و سوم حوزه اشتغال، کارآفرینی و مسکن. امروز در سازمان بهزیستی به دانش سازمانی قابل قبولی دست یافتهایم و با توجه به مقررات، اعتبارات و ظرفیتهای موجود میدانیم چه اقداماتی میتوان انجام داد. این دانش به برنامه تبدیل شده و اکنون باید با جدیت برای اجرای آن تلاش کنیم.
زنجیره اشتغال افراد دارای معلولیت محور اصلی سیاستهای اشتغال
حسینی با تأکید بر اهمیت صندوق حمایت از فرصتهای شغلی افراد دارای معلولیت گفت: زنجیره اشتغال افراد دارای معلولیت برای ما بسیار مهم است و باید نگاه روشن و دقیقی نسبت به این موضوع در سراسر سازمان شکل بگیرد. همچنین یکی از سیاستهای مهم سازمان تعاونیمحور کردن فعالیتهای اشتغال است و برنامهریزی کردهایم ۲۵۰ تعاونی مددجویی ایجاد شود.
رئیس سازمان بهزیستی افزود: همچنین توسعه شرکتهای سهامی و اشتغالهای تجمیعی و تشکیلاتی را در دستور کار قرار دادهایم؛ زیرا این نوع اشتغال در مقایسه با مشاغل انفرادی و خانگی، پایداری بیشتری دارد.
حسینی با اشاره به رویکرد «صورتبندی محلی» در توسعه گفت: اشتغال باید بر اساس ظرفیتهای فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی هر منطقه طراحی شود. برای مثال در سفر به کاشان یکی از مصوبات توسعه اشتغال در حوزه بومگردی برای افراد دارای معلولیت بود. این همان توسعه مبتنی بر ظرفیتهای محلی است.
ظرفیتهای مغفول در مشوقهای اشتغال
رئیس سازمان بهزیستی گفت: در استانها ظرفیتهای گستردهای برای اشتغال وجود دارد که بسیاری از کارخانهها، شرکتها و مؤسسات از آن اطلاع کافی ندارند. معافیتهای بیمه کارفرمایی، بیمه خویشفرمایی، پرداخت حق کارایی و همچنین تسهیلات ویژه برای کارگاههایی که بیش از ۲۰ نفر از افراد دارای معلولیت را به کار بگیرند از جمله این ظرفیتهاست.
حسینی اشتغال پایدار را یکی از اهداف راهبردی سازمان بهزیستی دانست و عنوان کرد: برای تحقق این هدف سامانه جامع اشتغال راهاندازی شده، تسهیلگران اشتغال آموزش دیدهاند، مراکز پشتیبانی اشتغال ایجاد شده و توسعه تعاونیها، سهامداری مددجویان، پنلهای خورشیدی، مهارتآموزی و استعدادیابی در پیوند مستقیم با اشتغال قرار گرفته است. اشتغال ناپایدار تنها به معنای هدررفت منابع مالی نیست بلکه موجب از بین رفتن زمان، امید، عزتنفس و خودپنداره مثبت افراد میشود مؤلفههایی که میتوانند زمینهساز تحول اساسی در زندگی افراد دارای معلولیت و سایر گروههای تحت پوشش باشند.
در ادامه این نشست آرزو ذکاییفر رئیس مرکز توسعه کارآفرینی، اشتغال و توانمندسازی سازمان بهزیستی، از اجرای برنامههای تحولی گسترده در حوزه توانمندسازی اقتصادی و اجتماعی مددجویان خبر داد و گفت: هدف اصلی این برنامهها، تحقق توانمندسازی همهجانبه جامعه هدف و فراهم کردن شرایطی است که افراد بتوانند به تدریج از چرخه حمایتهای مستمر خارج شوند.
وی با اشاره به اینکه در حال حاضر ۱۰۸ هزار بانوی سرپرست خانوار تحت پوشش بیمههای اجتماعی شهری و روستایی قرار دارند، اظهار کرد: یکی از برنامههای جدی سال جاری، خروج بخشی از این بانوان از چرخه بیمه شهری و ورود آنان به چرخه اشتغال و توانمندسازی اقتصادی است.
توسعه کارآفرینی اجتماعی برای حل مسائل اجتماعی و اقتصادی
ذکاییفر با تأکید بر اهمیت کارآفرینی اجتماعی گفت: چند سالی است که در حوزه اشتغال، موضوع کارآفرینی اجتماعی بهصورت جدی در کشور و جهان مورد توجه قرار گرفته است. هدف این رویکرد، حل یک مسئله اجتماعی در کنار ایجاد درآمد و توانمندسازی اقتصادی است. صندوقهای خرد مالی که سازمان بهزیستی طی سالهای اخیر توسعه داده نمونهای از کارآفرینی اجتماعی است. الگوی تأمین مالی خرد که با الهام از تجربه Grameen Bank شکل گرفته نمونه موفقی از این رویکرد به شمار میرود.
رئیس مرکز توسعه کارآفرینی، اشتغال و توانمندسازی سازمان بهزیستی با اشاره به ضرورت تقویت تولید داخلی پس از آسیب به برخی زیرساختها در جریان جنگ اخیر گفت: موضوعاتی مانند بازیافت بطریهای آب معدنی و سایر مواد قابل بازیافت میتواند به عنوان یک فرصت مهم در حوزه کارآفرینی اجتماعی مطرح شود. استارتآپهای فعال در حوزه بازیافت ظرفیت مناسبی برای اتصال به برنامههای اشتغال بهزیستی دارند تا هم یک مسئله اجتماعی و زیستمحیطی حل شود و هم فرصت اشتغال برای مددجویان بهویژه افرادی که توان فعالیتهای سنگین ندارند، فراهم شود.
ذکاییفر با تأکید بر ضرورت حمایت مستمر از افراد پس از اشتغال گفت: یکی از موضوعات مهم در حوزه اشتغال، کوچینگ و منتورینگ است تا افراد پس از دریافت فرصت شغلی بهطور مستمر رصد و حمایت شوند و اشتغال آنان پایدار بماند.هدف ما این است که مددجویان را به «بدهکاران بیکار» تبدیل نکنیم. به همین دلیل پیش از پرداخت تسهیلات و وام، آمادهسازی شغلی، مهارتآموزی، کوچینگ و منتورینگ در اولویت قرار دارد.
راهاندازی کارگاههای کوچک محلهای
رئیس مرکز توسعه کارآفرینی، اشتغال و توانمندسازی سازمان بهزیستی گفت: ایجاد کارگاههای کوچک محلهای برای زنان سرپرست خانوار، افراد دارای معلولیت و نوجوانان و جوانان ساکن محلات از دیگر برنامههای مهم سازمان است. تجربیات اخیر نشان داد محلهها ظرفیت بالایی در ایجاد کسبوکارهای خرد و محلی دارند و میتوانند نقش مهمی در توانمندسازی اقتصادی جامعه هدف ایفا کنند.
ذکاییفر با اشاره به تدوین و اجرای پنجره واحد خدمات رفاه اجتماعی گفت: یکی از مشکلات موجود، چندپاره بودن خدماتی مانند مسکن، اشتغال، درمان، بیمههای اجتماعی و کمکهزینههای تحصیلی است. با راهاندازی پنجره واحد خدمات، این حمایتها در قالب یک شبکه یکپارچه ارائه خواهد شد تا مددجو بتواند خدمات مورد نیاز خود را به صورت منسجم و هدفمند دریافت کند.
رئیس مرکز توسعه کارآفرینی، اشتغال و توانمندسازی سازمان بهزیستی تصریح کرد: در گام نخست این پنجره واحد در پنج حوزه اصلی مرکز شامل مسکن، اشتغال، درمان، بیمههای اجتماعی و کمکهزینههای تحصیلی اجرا میشود و در سالهای آینده سایر حوزهها نیز به آن خواهند پیوست.
ایجاد بیش از ۴۷ هزار شغل در سال ۱۴۰۴
ذکاییفر درباره عملکرد سال ۱۴۰۴ گفت: در این سال، ۴۷ هزار و ۷۲۸ فرصت شغلی در سامانه اشتغال ثبت شد، در حالی که تعهد سازمان ایجاد ۴۰ هزار شغل بود. در حوزه مسکن با وجود محدودیتهای بودجهای و شرایط دشوار بازار، ۱۰ هزار و ۷۵۲ واحد مسکونی به جامعه هدف تحویل داده شد در حال حاضر بیمه اجتماعی ۱۰۸ هزار و ۶۳۳ زن سرپرست خانوار فعال است و امسال دو برنامه جدی در حوزه بیمههای اجتماعی دنبال خواهد شد.
اجرای برنامه استعدادیابی برای ۲۰ هزار نفر
ذکاییفر اظهار کرد: سال گذشته تعهد سازمان اجرای برنامه استعدادیابی، غربالگری و ارزیابی مهارتهای نرم برای ۲۰ هزار نفر بود که به طور کامل محقق شد. در طرح «سلام» نیز هدفگذاری برای ۱۰ هزار نفر انجام شده بود که hکنون برای ۶ هزار و ۵۰۰ نفر پروفایل استعدادیابی تهیه شده است. در مرحله بعد، ۸۵۰ نوجوان ۱۷ و ۱۸ ساله شناسایی شدهاند تا بر اساس نتایج استعدادیابی، به دورههای مهارتآموزی فنی و حرفهای متصل شوند.
رئیس مرکز توسعه کارآفرینی، اشتغال و توانمندسازی سازمان بهزیستی کشور با تشریح برنامههای سال ۱۴۰۵ گفت: یکی از برنامههای اصلی، تشکیل تعاونیهای مددجویی است. سال گذشته ۴۱۱ گروه خودیار و ۲۵۰ گروه همیار زنان سرپرست خانوار راهاندازی شد و مجموعاً حدود ۵۳۰ گروه همیار و خودیار در سطح کشور شکل گرفت. هدفگذاری امسال این است که ۲۵۰ مورد از این گروهها در قالب تعاونیهای رسمی ثبت شده سازماندهی شوند تا زمینه توسعه فعالیتهای اقتصادی پایدار برای اعضا فراهم شود.
در ادامه ابراهیم محمدلو معاون کارآفرینی و اشتغال مرکز توسعه کارآفرینی، اشتغال و توانمندسازی سازمان بهزیستی کشور از توسعه کسبوکارهای گروهی و مشارکتی، ایجاد تعاونیهای مددجویی، گسترش بازار فروش محصولات جامعه هدف و راهاندازی پنلهای خورشیدی در مراکز شبانهروزی به عنوان مهمترین برنامههای تحولی این حوزه خبر داد.
وی با اشاره به ضرورت سازماندهی گروههای خودیار و همیار اظهار کرد: یکی از مشکلاتی که طی سالهای گذشته با آن مواجه بودیم این بود که گروهها و تیمهای مختلفی شکل میگرفتند برای آنها هزینه میشد و آموزشهای لازم ارائه میشد اما به دلیل نبود ساختار حقوقی و اجرایی مشخص این گروهها پس از مدتی انسجام خود را از دست میدادند و از هم میپاشیدند.
تشکیل تعاونیهای مددجویی برای پایداری فعالیتهای گروهی
محمدلو افزود: با توجه به جایگاه بخش تعاون در قانون اساسی و اسناد بالادستی کشور تصمیم گرفتهایم گروههای خودیار و همیار پس از طی دوره اولیه و پایلوت در قالب تعاونیهای رسمی سازماندهی شوند تا حمایتها به صورت ساختارمند و پایدار ادامه یابد. امسال این برنامه به صورت پایلوت در یکی از استانها اجرا شد و نتایج مطلوبی به همراه داشت حتی از همان مراحل اولیه، گروهها با ساختار تعاونی شکل گرفتند و وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی در استان نیز با ورود به این طرح بخشی از هزینهها را تقبل کرد.
معاون کارآفرینی و اشتغال سازمان بهزیستی کشور با تأکید بر اهمیت مشارکت اقتصادی این گروهها گفت: خوشهبندی، دستهبندی و اتصال این گروهها به بازار از اولویتهای جدی ماست و هدفگذاری سال جاری، تشکیل ۲۵۰ تعاونی مددجویی در سطح کشور است.
محمدلو توسعه مشاغل محلی و گردشگری را از دیگر برنامههای مهم این حوزه عنوان کرد و گفت: این مشاغل با توجه به هزینه پایین راهاندازی، درآمد مناسب، پایداری اقتصادی و نیاز کمتر به تخصصهای پیچیده، ظرفیت بالایی برای ایجاد اشتغال در میان جامعه هدف دارند. در این زمینه، ظرفیتهای خوبی در دستگاههایی مانند وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی وجود دارد و میتوان با همکاری این وزارتخانه، زمینه ورود مددجویان به حوزه بومگردی و گردشگری محلی را فراهم کرد البته لازم است استانداردهای مشخصی در قالب برند سازمان یا برند جامعه هدف تعریف شود تا کسبوکارهای ایجاد شده بتوانند در کنار سایر اقامتگاهها و بومگردیها رقابت مؤثر داشته باشند.
معاون کارآفرینی و اشتغال سازمان بهزیستی کشور با اشاره به مشکلات عمومی در فروش محصولات گفت: توسعه بازار و بازاریابی محصولات مددجویان یکی از اولویتهای مهم ماست در همین راستا با دیجی کالا تفاهمنامهای منعقد شده است تا بخشی از جامعه هدف آموزش ببینند و غرفه اختصاصی برای عرضه محصولات خود دریافت کنند این غرفهها ابتدا به مدت شش ماه در اختیار مددجویان قرار میگیرد و در صورت موفقیت، تا یک سال قابل تمدید خواهد بود.
هدایت شغلی بر اساس زیستبوم هر منطقه
وی با تأکید بر لزوم توجه به ظرفیتهای بومی اظهار کرد: در برنامه جدید، جامعه هدف به صورت کلی به یک مسیر واحد هدایت نمیشود، بلکه بر اساس ویژگیهای زیستبومی هر منطقه، بازار کار محلی و مشاغل برتر همان منطقه، آموزشها و تسهیلگریها طراحی خواهد شد.این رویکرد کمک میکند افراد به سمت مشاغل پردرآمد، پایدار و متناسب با شرایط محلی خود هدایت شوند.
معاون کارآفرینی و اشتغال سازمان بهزیستی کشور از برنامهریزی برای راهاندازی پنلهای خورشیدی در مراکز شبانهروزی خبر داد و گفت: توسعه پنلهای خورشیدی به صورت انفرادی و تجمیعی در دستور کار قرار دارد و جلسات متعددی با شرکتهای مختلف، مدیران مراکز و معاونتهای تخصصی برگزار شده است. نصب پنلهای خورشیدی در مراکز شبانهروزی از چند جهت اهمیت دارد از جمله ایجاد درآمد پایدار، کاهش هزینههای جاری، جبران بخشی از هزینههای مراکز و کمک به پایداری انرژی.
محمدلو ادامه داد: یکی از راهکارها این است که منابع لازم به نام مدیران مراکز تأمین شود تا آنها از صفر تا صد اجرای پروژه را مدیریت کنند. راهکار دوم نیز سهامداری مددجویان در این طرحهاست که در حال بررسی حقوقی و اجرایی است. شرکتهای مختلفی برای اجرای این طرح اعلام آمادگی کردهاند و تعاملات لازم با آنها در حال انجام است.
درآمد پایدار و ارتقای رفاه مددجویان
معاون کارآفرینی و اشتغال سازمان بهزیستی کشور در پایان تأکید کرد: هدف اصلی این طرحها علاوه بر ایجاد درآمد پایدار برای مراکز، ارتقای رفاه مددجویان و تضمین پایداری خدمات در شرایط ناترازی انرژی است موضوعی که میتواند به عنوان یکی از دستاوردهای مهم و ماندگار این برنامهها مطرح شود.
در ادامه نشست کاظم ستاری معاون توانمندسازی و رفاه اجتماعی مرکز توسعه کارآفرینی، اشتغال و توانمندسازی سازمان بهزیستی کشور از اجرای مجموعهای از برنامههای تحولی در پنج محور اصلی خبر داد و گفت: این برنامهها با هدف شناسایی استعدادها، ارتقای مهارتها، توسعه حمایتهای اجتماعی و هدایت تحصیلی و شغلی جامعه هدف طراحی شدهاند.
وی با بیان اینکه فعالیتهای این معاونت در پنج دسته کلی ساماندهی شده است، اظهار کرد: در بخش سیستمی، ایجاد پنجره واحد خدمات را در دستور کار داریم. در بعد اقتصادی، پرداخت بیمه زنان سرپرست خانوار شهری، روستایی و عشایری دنبال میشود. در حوزه اجتماعی، تشکیل اتاقهای فکر و پارلمانهای دانشآموزی و در بخش توانمندسازی اجتماعی، راهاندازی باشگاههای توانمندسازی پیشبینی شده است.
ستاری افزود: در حوزه آموزش، پرداخت کمکهزینه تحصیلی به دانشآموزان و دانشجویان تحت پوشش ادامه دارد و همکاری با موسسات قلمچی و علوی که سال گذشته بهصورت پایلوت اجرا شد، امسال تثبیت و توسعه خواهد یافت.
معاون توانمندسازی و رفاه اجتماعی سازمان بهزیستی کشور با اشاره به برنامه ملی استعدادیابی گفت: سال گذشته ۲۰ هزار نفر از جامعه هدف سازمان و ۱۰ هزار نفر از نوجوانان محلات در قالب طرح سلام تحت پوشش برنامه استعدادیابی قرار گرفتند.
وی ادامه داد: امسال برنامهریزی کردهایم ۳۰ هزار نوجوان تحت پوشش بهزیستی و ۱۰ هزار نوجوان در طرح سلام را وارد این فرآیند کنیم و از هوش مصنوعی بومی برای یکپارچهسازی نتایج آزمونها بهره ببریم.
ستاری تصریح کرد: در این طرح از چهار آزمون معتبر شامل هالند، گاردنر، نئو و دیسک استفاده میشود تا ویژگیهای شخصیتی، استعدادها، علایق و توانمندیهای نوجوانان شناسایی شود و مسیر مناسب تحصیلی و شغلی برای آنان تعیین شود.
وی با تأکید بر تغییر رویکرد در ارزیابی نوجوانان گفت: در این برنامه به جای تمرکز بر کاستیها و ضعفهای افراد بر شناسایی ظرفیتها و استعدادهای آنان تمرکز کردهایم تا هدایت تحصیلی و شغلی بر اساس توانمندیهای واقعی انجام شود.
ستاری افزود: حدود ۲۰۰ هزار دانشآموز تحت پوشش سازمان بهزیستی قرار دارند و فرزندان مراکز شبهخانواده در اولویت اجرای این برنامه هستند.
تدوین پروتکل استعدادیابی برای افراد دارای اوتیسم خفیف
معاون توانمندسازی و رفاه اجتماعی سازمان بهزیستی کشور گفت: برای نخستین بار، افراد دارای اختلال طیف اوتیسم خفیف نیز در زمره گروههای هدف برنامه استعدادیابی قرار گرفتهاند.با بهرهگیری از علوم اعصاب شناختی، پروتکل ویژهای برای شناسایی استعدادهای این گروه تدوین شده است که امسال اجرا خواهد شد.
ستاری با اشاره به اینکه برخی از نوجوانان با وجود استعداد بالا با مشکلات روانشناختی و روانپزشکی مواجه هستند، گفت: با همکاری دفتر مشاوره سازمان بهزیستی امسال برای این افراد یاریبرگ و اعتبار ویژهای جهت دریافت خدمات تخصصی در نظر گرفته میشود.
صرفهجویی ۱۸۰ میلیارد تومانی برای دولت
وی درباره اثربخشی اقتصادی برنامه استعدادیابی اظهار کرد: بررسیها نشان داد اجرای این طرح میتوانست حدود ۲۰۰ میلیارد تومان هزینه برای دولت در پی داشته باشد اما با تخصیص حدود ۲۰ میلیارد تومان این برنامه با یکدهم هزینه اجرا شد و صرفهجویی قابلتوجهی به همراه داشت.
ستاری افزود: در قالب همکاری با مؤسسات قلمچی و علوی، ۱۹ هزار دانشآموز برای هدایت تحصیلی و کاهش افت تحصیلی بورسیه شدند و این همکاری در سال جاری نیز ادامه خواهد یافت.
وی با اشاره به برنامه مهارتآموزی برای نوجوانان ۱۷ تا ۱۸ ساله، بهویژه فرزندان مراکز شبهخانواده، گفت: کارگاههای تبدیل ایده به عمل در باشگاههای توانمندسازی عملیاتی شده و هزار نفر در قالب ۴۰ دوره آموزشی از این خدمات بهرهمند خواهند شد.
توانمندسازی زنان سرپرست خانوار و صرفهجویی ۶۰ میلیارد تومانی
معاون توانمندسازی و رفاه اجتماعی سازمان بهزیستی کشور گفت: یکی دیگر از برنامههای تحولی، ورود ۱۰ درصد از زنان سرپرست خانوار دارای بیمه شهری به چرخه واقعی توانمندسازی است.
وی افزود: در حال حاضر حق بیمه ۱۰۸ هزار زن سرپرست خانوار شهری، روستایی و عشایری توسط سازمان پرداخت میشود. در مرحله نخست، ۳ هزار و ۷۰۰ زن سرپرست خانوار شهری در گروه سنی ۱۸ تا ۴۵ سال تحت استعدادیابی، رغبتسنجی و برنامههای اشتغال قرار میگیرند.
ستاری خاطرنشان کرد: پس از اشتغال پایدار این افراد، بیمه حمایتی آنان قطع میشود و برآورد ما این است که اجرای این طرح حدود ۶۰ میلیارد تومان صرفهجویی در منابع سازمان به همراه داشته باشد.
تشکیل اتاق فکر نخبگان جوان و جایزه ملی شهید فیاضبخش
وی از طراحی اتاق فکر نخبگان جوان خبر داد و گفت: همچنین پیشنهاد ایجاد جایزه ملی شهید محمدعلی فیاضبخش برای شناسایی و تقدیر از دانشآموزان و دانشجویان فعال در حل مسائل اجتماعی و بهزیستی مطرح شده است. در این زمینه شاخصهای لازم تدوین شده و رایزنی با بنیاد ملی نخبگان برای تبدیل این طرح به یک جایزه ملی سالانه در حال انجام است.